قریه بُهلول

قریه بُهلول

بُهلول، قریه. بُهلول، (به ضمه اول و سکون دوم) قریه‌ای است در ولسوالی شیخعلی ولایت پروان.

نام این قریه برگرفته است از نام طایفه¬ای که در آنجا سکونت دارند. تنابید (تنه بید) نام دیگری این قریه است که بیشتر در اسناد هویتی (تذکره) به عنوان قریه¬ای اهالی بُهلول درج است. (کتاب ثبت احوال نفوس ولایت پروان ج ۹، ص ۹، ش ۴۴)

قریه بُهلول در دره مشهور شیخ‌علی حدوداً در 15 کیلومتری غرب مرکز ولسوالی (جنگل قرلق) قرار دارد که به دو قسمت (جلگه و جوقول) تقسیم می‌شود. قسمت جلگه آن در مسیر شاهراه بامیان- پروان قرار دارد که طول آن حدوداً 3 کیلومتر است که از شمال به دامنه¬های سلسله کوه هندوکش، از جنوب به کوه عام و قسمت جوقول، از شرق به قریه دیکتور دلاور و از غرب به قریه سیاه چوپ (ساحات دهان بتیان) محدود است. شاهراه کابل - پروان – بامیان و سرشاخه رودخانه غوربند از وسط آن می‌گذرد. فاصله آن تا شهر چاریکار مرکز ولایت پروان هشتاد و پنج کیلومتر است. که از جادۀ اسفالت شده برخوردار است و به سه دهکده تقسیم می‌شود که عبارت از دهکده‌ی «دهان نَو»، دهکده‌ی «بَینِ کال» و دهکده‌ی «تَی تخت» هستند. قسمت جوقول آن در سمت چپ جلگه (گیرو) و در بین کوه قرار دارد که از دو مسیر، ابتدای منطقه‌ای جلگه‌ای بُهلول (دهان تنابید) و انتهایی منطقه‌ای جلگه‌ای بُهلول (دهان بومک) راه مواصلاتی غیر موتر رَو دارد. جوقول از شرق به درۀ جرف، از غرب به درۀ کجک، از شمال به جلگه بُهلول و از جنوب به کوه عام محدود است. (حاجی عبدالرزاق مرادی و حاجی نورزو علی بهلولی، ۲۵/01/1403)

شورای انکشافی قریه بُهلول، جمعیت این قریه را حدود شش‌صد و سی وپنج خانوار( 4,450 نفر) برآورد کرده‌است. اهالی این قریه، از طایفه‌های بُهلول و دای‌کلان قوم هزاره، دری زبان و شیعه مذهب هستند. اکثر مردم قریه بُهلول به شهرهای کابل، مزار شریف، هرات، بامیان و کشورهای ایران، اروپا و استرالیا مهاجرت کرده‌اند. (لیست جدول قریه ها)

از مشاهیر بُهلول می توان از "مرحوم غلام حیدر اسدی، دکتر حسن، استاد حسین پویا، مرحوم شیخ‌علی کوجی زاده، مرحوم حاجی میرزا محمد بُهلولی، مرحوم کلانتر ضرب علی، شیخ غلام‌حسین، شهید معلم غلام سخی فروتن" نام برد. (حاجی عبدالرزاق مرادی و حاجی نورزو علی بهلولی، ۲۵/01/1403)

آب ‌وهوای قریه بُهلول سرد کوهستانی بوده و عواید مردم وابسته به زراعت، باغداری ومالداری است. زراعت مردم قریه بُهلول للمی و آبی و محصولات آن گندم، جو، جواری، نخود، لوبیا و صبزی‌جات مثل بادرنگ، بادامجان‌رومی، بادامجان‌سیاه، کدو وکچالو و سبزی‌جات می‌باشد. در قریه بُهلول سیب، ناک، بادام، چارمغز، شفتالو، زردآلو، الوبالو، گیلاس، توت وسنجد به عمل. دومین منبع عایداتی مردم قریه بُهلول مالداری است و هرخانواده بین بیست تا یک‌صد راس حیوان نگهداری می‌کنند که شامل گوسفند، بز، گاو، مرکب و اسب می‌شود. (عبدالولی شکوری و دکتر محمد عارف شکوری، ۲۵/01/1403)؛

صنایع دستی زنان قریه بُهلول تولید نمد،گیلم‌‌بافی، قالی‌بافی، خورجین‌بافی، دستارخان‌بافی، جوراب‌بافی، دستکش‌بافی، جاکت‌بافی وخامک¬دوزی هستند و بافت سبد، ساخت در، دروازه، پارو، کلکین، چارشاخ، یوغ و کُنده و معماری محلی صنایع دستی مردان این قریه می‌باشند. برق خانه‌های جلگه بُهلول از توربین آبی کوچک بر روی رودخانه شیخعلی و برق جوقول بُهلول از سولرهای آفتابی که توسط وزارت احیا وانکشاف دهات و شورای انکشافی قریه تهیه شده است، به دست می‌آید. آب آشامیدنی قریه بُهلول از رودخانه، جوی وچشمه و آب زراعت و باغداری قریه از رودشیخعلی و چشمه‌های کوچک اطراف قریه تامین می‌گردد. نزدیکترین مرکزصحی به قریه بُهلول"کلینیک بُهلول" واقع در قریه خواجکه است که در فاصله پنج کیلومتری این قریه قراردارد. قریه بُهلول دارای دو باب مکتب، مکتب مختلط ابتدائیه جوقول و مکتب مختلط متوسطه بُهلول است. نزدیک¬ترین لیسه به این قریه، لیسه قمر بنی هاشم است که در فاصله بیست تا سی دقیقه پیاده روی قراردارد. (حاجی عبدالرزاق مرادی و حاجی نوروز علی بُهلولی 23/01/1403)؛

چنار، بید، گز، سولبی، چاکه، سیاه‌خار، قرغنه، بوته، غوزبی، کمای، خارشتر، بلدرغو، قو، زبان¬بره و غیره پوشش جنگلی و گیاهی قریه بُهلول است. گرگ، روباه، شغال، خرکوش، پشک کوهی، بودنه، کبوترکوهی، مرغابی، کبک، گنجشک، قرچه، و باز حیوانات و پرندگان وحش این قریه هستند. (عبدالولی شکوری و دکتر محمد عارف شکوری، ۲۵/01/1403)؛

منابع:

１. لیست جدول قریه ها، وزارت احیأ وانکشاف دهات، ولایت پروان، ولسوالی شیخعلی؛

２. قوم و منطقۀ بُهلول- ویبلاک: (تنابید دای¬کلان)؛

３. مصاحبه با: (رییس کاظم علی عطایی، ۱۴/03/1402)؛

４. مصاحبه با: (حاجی عبدالرزاق مرادی و حاجی نوروز علی بُهلولی 23/01/1403)؛

５. مصاحبه با: (عبدالولی شکوری و دکتر محمد عارف شکوری، ۲۵/01/1403)؛

６. (کتاب ثبت احوال نفوس ولایت پروان ج ۹، ص ۹، ش ۴۴)